Review: Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D

De Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D is een compacte en lichte supergroothoek voor systeemcamera’s. Wat bijzonder is voor een objectief met zo’n kort brandpunt en een beeldhoek van maar liefst 114 graden, is de mogelijkheid om kleine, 52mm schroeffilters op de voorzijde te bevestigen.

Klik op de lens voor specificaties, prijzen en testresultaten.

TESTRESULTATEN Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D:

VOORDELEN

Nadelen

  • Goede scherpte

  • Weinig vertekening

  • Klein

  • Licht

  • Metalen behuizing

  • 52mm filtervatting

  • Geen elektronische koppeling

  • Enkel handmatige scherpstelling

  • Geen automatisch diafragma

De mogelijkheid om kleine schroeffilters op de Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D te gebruiken, is bijvoorbeeld ideaal voor landschapsfotografen die graag licht op pad gaan.

Laowa is een Chinees merk dat in hoog tempo bijzondere objectieven introduceert. Het merk is vooral sterk in (ultra)groothoeken, macro’s en shiftobjectieven. Voor full frame camera’s biedt Laowa inmiddels een brede keus aan supergroothoeken, waaronder een hele extreme Laowa 9mm F5.6 FF RL en de Laowa 10-18mm F4.5-5.6 FE Zoom. In vergelijking met die groothoeken is de Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D lang niet zo extreem. En dat is een goede zaak. Een 9mm of 10mm is zo extreem dat het niet eenvoudig is om er een opname mee te maken met een goede compositie. Met een 14mm is dat al een stuk makkelijker. Het objectief is ook nog eens lekker compact en licht. Daardoor is het aantrekkelijk om mee te nemen, ook als je niet zoveel supergroothoekopnames maakt.

Wat de Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D extra veelzijdig maakt, is het gebrek aan vertekening. Laowa noemt dit ‘Zero-D’, wat staat voor zero distortion ofwel: nul vertekening. Bij eerdere testen van een Laowa,  zoals bijvoorbeeld de Laowa 12mm F2.8 Zero-D weten we dat nul procent vertekening niet helemaal klopt, maar dat de Zero-D objectieven wel behoorlijk weinig vertekening hebben. Hierdoor is het objectief ook prima te gebruiken voor architectuur- en interieuropnames. Bijzonder is verder ook de mogelijkheid om 52mm schroeffilters te gebruiken. Die zijn niet alleen veel kleiner, maar ook goedkoper dan de grote 100mm of 150mm vlakke filters die je vaak nodig hebt voor supergroothoeken. 

Een kenmerk van Laowa-objectieven is dat ze degelijk gebouwd zijn, met ouderwetse handmatige scherpstelling via een metalen schroefgang. Ook het diafragma is volledig handmatig. De objectieven hebben geen elektronische koppeling. Dat betekent dat je met de Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D iets rustiger moet werken.

De Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D is verkrijgbaar voor Sony E-vatting, Canon RF-vatting, Nikon Z-vatting, Leica M- en L-vatting.

Bouw

De Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D is een heel degelijk gebouwd objectief.  De behuizing is volledig van metaal, met een metalen schroefgang voor de scherpstelling en een vast aangebouwde metalen zonnekap. Een speciale lensdop die over de zonnekap schuift, wordt meegeleverd. Het objectief heeft geen extra pakkingen om het weerbestendig te maken. Voor het objectief is dat ook niet echt nodig, omdat er geen elektronica in zit die tegen vocht beschermd moet worden. Er zit echter ook geen pakking op de achterzijde om binnendringen van stof of vocht in de camera te voorkomen.

Het optisch ontwerp bestaat uit 13 lenselementen in 9 groepen. Maar liefst 6 van die 13 elementen zijn gemaakt van glas met een bijzondere brekingsindex (ELD, HR of UHR glas). De Laowa heeft een diafragma dat bestaat uit vijf rechte lamellen. Geen 9 of 11 afgeronde lamellen voor een fraai bokeh, dus. Het voordeel van rechte lamellen is dat je nauwelijks hoeft te diafragmeren om kleine lichtbronnen of schitteringen om te toveren in scherpe, tienpuntige sterretjes. Aan de voorzijde van de Laowa zit een 52mm filterdraad. Hierdoor kan je met relatief goedkope en kleine 52mm filters werken. Dat is een mooie optie die we niet vaak zien op supergroothoeken. Het bevestigen en vooral verwijderen van de filters is echter niet heel makkelijk, door de vast aangebouwde zonnekap.

Scherpstelling

De Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D heeft geen autofocus. Het scherpstellen gaat mooi soepel. Een leuk detail is de vingersteun om mee scherp te stellen.  Als je die niet wilt gebruiken, kan je hem verwijderen. De scherpstelslag is redelijk groot, zo’n 100 graden, maar de slag van 1 meter naar oneindig is wel behoorlijk klein. En dat is nu juist het gedeelte dat je veel gebruikt. En denk nu niet dat je met een 14mm niet hoeft scherp te stellen. Zeker op een camera met 40 megapixel of meer maakt op F4 of F5.6 zeker verschil of de scherpstelling precies goed is of net niet. De kortste instelafstand is 27 centimeter. Ruim voldoende voor landschapsfotografie, maar natuurlijk niet voldoende voor enige vorm van macro. Voor wie dat wel wil, heeft Laowa een 15mm F4 Wide Angle 1:1 Macro Lens, voor macrofotografie met een uniek perspectief.

Beeldkwaliteit

De Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D is op volle opening al goed scherp. De hoeken zijn op F4 ook ook al heel behoorlijk, maar kunnen nog beter. Dat zie je na een stop diafragmeren en dan zit je eigenlijk al op de maximale prestaties. F8 levert eigenlijk alleen maar wat extra scherptediepte op. Uiteraard wordt de scherptediepte op F11 nog groter, maar de scherpte wordt dan over het hele beeld net een fractie minder. Als je dichtbij scherpstelt, dan lopen de hoeken en randen wel wat sneller uit de scherpte, dus dat is wel iets waar je op moet letten.

Chromatische aberraties zijn nauwelijks aanwezig. Uiteraard heb je op een groothoek met een lichtsterkte van F4 nauwelijks last van longitudinale chromatische aberaties. Die zie je vooral bij lichtsterkere objectieven. Maar ook laterale chromatische aberraties zie je nauwelijks. Dat is natuurlijk maar goed ook, omdat dit objectief geen gebruik kan maken van ingebouwde lensprofielen.

De vertekening van de Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D is niet helemaal nul, zoals de naam suggereert. Het is ergens rond de 1% tonvormig. Het lijkt wat meer te zijn als je dichterbij scherpstelt en wat minder te worden voor opnames op oneindig. Voor zo’n extreme groothoek is dat niet veel, al het kan in de praktijk soms wel zichtbaar zijn. Gelukkig is het beetje vertekening dat er nog is vrij gelijkmakig en makkelijk te corrigeren als je het beeld helemaal strak wilt hebben.

Deze overstraling hebben we maar een keer gezien en verdween na diafragmeren. Over het algemeen kan de Laowa juist goed overweg met tegenlicht.

Overstraling zie je meestal niet, maar kijk uit met lichtbronnen aan de rand van het beeld op volle opening. Dan kan het weleens mis gaan. Over het algemeen doen de coatings hun werk voorbeeldig. Tegenlicht kan de Laowa ook prima aan en zodra je een stopje of twee diafragmeert kan je redelijk fraaie tienpuntige zonnesterren krijgen.

Lichtafval is natuurlijk zeker aanwezig. Dat komt omdat we hier te maken hebben met een extreme groothoek en omdat de aanwezige vignettering niet door een lensprofiel gecorrigeerd wordt. Op volle opening gaat het richting een stop of drie en op F8 is het nog altijd iets meer dan anderhalve stop. Voor een objectief dat niet softwarematig gecorrigeerd wordt, valt dat nog mee. We hebben de laatste jaren wel objectieven gezien die zonder lenscorrecties wel hele donkere hoeken hadden.

 

Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D

 specificaties
  
beeldhoek (diag)114°
sensorformaatfull frame
min. instelafstand27cm
filterdiameter52mm
diafragmalamellen5
beeldstabilisatorgeen
afmetingen (dxl)58×59 mm
gewicht228 gr
bajonetaansluitingE, L, M, Z en RF-vatting
bijzonderhedenschroeffilters mogelijk
importeurwww.fotovideoretail.nl
verkoopprijs€ 669,00
  
scheidend vermogen/108
contrast/109
chromatische aberratie/55
vertekening/55
vignettering/54
autofocus/5
overstraling/53
uitvoering/107
  
eindwaardering8,2

Conclusie test Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D

op Sony A7R III

De Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D is een fijne supergroothoek die weinig ruimte in neemt en dus altijd mee kan.

De Laowa 14mm F4 FF RL Zero-D is een kleine supergroothoek met flinke prestaties. De scherpte is goed, als je een stopje diafragmeert zelfs tot in de hoeken en de vertekening is inderdaad laag. Door de handmatige scherpstelling en het niet automatische diafragma werk je er iets langzamer door dan met autofocus. Maar dat hoeft geen nadeel te zijn. Het zorgt er namelijk ook voor dat je iets meer tijd hebt om over het beeld na te denken. Dit is dan ook meer een objectief voor landschap en architectuur, dan het snelle reportagewerk.