Test Panasonic Lumix S1

De Panasonic S1 en de S1R zijn twee nieuwe, full frame systeemcamera’s van Panasonic. Het merk dat vooral bekend is vanwege zijn Micro Four Thirds modellen.  De full frame sensor in deze camera’s is vier keer groter dan die van de Micro Four Thirds modellen en dat betekent een enorme sprong in beeldkwaliteit voor Panasonic. De camera’s zijn robuust en zitten vol met bijzondere mogelijkheden. En kenmerkend voor Panasonic is dat je met de nieuwe S-camera’s zowel uitstekend kan fotograferen als filmen.

Full frame hybride: Panasonic S1

Voordelen

  • Degelijke body
  • Uitstekende ergonomie
  • Uitstekende sensor met hoog dynamisch bereik
  • Prima ingebouwde beeldstabilisatie
  • Goede en snelle autofocus in AF-S
  • Goede video in 4K tot 60 bps
  • Mooie zoeker met bijzondere mogelijkheden
  • Weerbestendig
  • Draai- en kantelbaar scherm
  • Log-profiel voor video
  • Koptelefoon aansluiting
  • Goede High Res mode

Nadelen

  • DFD autofocus niet perfect voor video in C-AF
  • Scherm niet geschikt voor vloggen
  • Groot en zwaar voor spiegelloze camera
  • Grote accu toch snel leeg

P1021134

Panasonic Lumix S1 versus Nikon Z6

De Nikon Z-serie was voor sommige fotografen een welkom antwoord op de A7 modellen van Sony vanwege de betere ergonomie. De grip en knoppen van de Nikon Z6 zijn groter waardoor de camera makkelijker te hanteren is. Dat geldt nog eens dubbel voor de Panasonic Lumix S1. De Lumix S1 is de ideale camera voor fotografen die de afmetingen van een moderne spiegelreflex heerlijk vinden, maar toch de voordelen van een systeemcamera en een elektronische zoeker willen. De Lumix S1 is een stuk forser en zwaarder dan de Z6. Ook de objectieven lijken die verschillen te weerspiegelen. Nikon kiest in eerste instante voor zooms die extra ingeschoven kunnen worden voor transport, Panasonic voor forsere modellen die vooral heel robuust aanvoelen. De beeldkwaliteit van beide camera’s ontloopt elkaar vrijwel niks. Beide hebben een 24 megapixel sensor. Functioneel zitten er grotendeels kleine verschillen tussen. De S1 heeft een betere zoeker, de Z6 is een fractie sneller. Het grote verschil tussen beide camera’s, naast de bouwwijze, is het autofocussysteem. Nikon heeft een fasedetectie syseem waar Panasonic nog steeds vasthoudt aan contrastdetectie met DFD. Dat systeem is heel trefzeker, maar moet wel wat meer zoeken naar de scherpte dan een fasedetectie AF. En dat zie je in Continue AF. Dat maakt de C-AF op de S1 minder geschikt voor video. Daar staat tegenover dat de Panasonic een instelling heeft voor lineaire scherpstelling voor video (zie hieronder bij video) en dat de Lumix S1 een High-res mode heeft en beelden met een hele hoge resolutie kan creëren.

Panasonic Lumix S1 versus Canon EOS R

De Panasonic Lumix S1 is ook een heel andere camera dan de Canon EOS R. De EOS R is een stuk kleiner en wat vooruitstrevender op het gebied van de bediening, met zijn Touch Bar en programmeerbare ring op de objectieven. De Canon EOS R is op zijn minst een beetje wennen en niet iedereen lukt dat. De Lumix S1 is wat traditioneler waar het de plaatsing van de knoppen betreft en we vinden dat Panasonic daar een goede keus in heeft gemaakt. De zoeker van de Panasonic is ook fijner, maar de Canon EOS R biedt daarentegen weer een draai- en kantelbaar scherm waarmee je ook kan vloggen. Voor de Canon EOS R geldt een ongeveer hetzelfde op autofocusgebied als voor de Nikon Z6. De Dual Pixel AF is zelfs heel goed in het volgen van mensen, zelfs met video. Maar de Canon EOS R laat weer punten liggen doordat de camera geen ingebouwde beeldstabilisatie heeft. En dat is nu juist iets dat bij de Lumix S heel goed werkt. Zeker als je met niet gestabiliseerde vaste brandpunten of oudere lenzen wilt werken, maakt dat veel verschil. Ook heeft de Canon EOS R geen High Res stand. Wel kan je op de Canon EOS R natuurlijk direct aan de slag met alle Canon EF objectieven, waar het objectieven aanbod van Panasonic voorlopig nog wat beperkt is.

S1front

Panasonic is bij de meeste fotografen vooral bekend vanwege de Micro Four Thirds camera’s. Een systeem dat ook door Olympus wordt ondersteund. Minder bekend is misschien de diepe samenwerking die Panasonic al 18 jaar heeft met Leica. Beide merken brengen al jarenlang compactcamera’s uit die met minimale verschillen onder de eigen naam worden verkocht en Leica is betrokken bij een aantal objectieven voor het Micro Four Thirds systeem van Panasonic. Aan de andere kant is het niet vreemd om te veronderstellen dat Panasonic als technologiegigant betrokken is bij de ontwikkeling van verschillende Leica producten. Op photokina 2018 werd aangekondigd dat beide merken samen met Sigma een partnerschap hebben opgericht onder de naam L-Alliance. De naam is ontleend aan de L-vatting die Leica al enige jaren gebruikt  voor de Leica APS-C en full frame systeemcamera’s. Panasonic kondigde op photokina 2018  de komst van eigen full frame systeemcamera’s en objectieven met deze vatting aan en ook Sigma heeft inmiddels een camera voor dit systeem: de Sigma FP. De camera’s van Panasonic, de Lumix S1 en S1R, zijn er inmiddels. De S1 heeft een 24 megapixel sensor en de S1R een 47 megapixel sensor. Het zijn camera’s voor fotografen die op zoek zijn naar de hoogste beeldkwaliteit en  bruikbaarheid, zowel voor fotografie als video. Beide modellen kunnen fotograferen in hoge resolutie en  filmen in 4K met 60 beelden per seconde.

P1021151

De Panasonic S1 is een  indrukwekkende camera. Hij is  groot, stevig en weegt best wat. Wie graag  een moderne full frame spiegelreflex in handen heeft, kan zijn hart ophalen. De S1 voelt hetzelfde als een full frame spiegelreflex, alleen zit er geen spiegel meer in. Indrukwekkend is de aandacht voor detail en de verfijning van de camera. Dit is een echte camera voor high end fotografen en filmers en het is duidelijk dat Panasonic goed luistert naar zijn eigen gebruikers en ambassadeurs. Door de ruime hoeveelheid fysieke knoppen, de logische plaatsing er van en het overzichtelijke menu heb je de camera redelijk snel door. Helemaal doorgronden is natuurlijk niet in een half uurtje mogelijk, omdat de mogelijkheden daarvoor te uitgebreid zijn, maar alle basismogelijkheden en instellingen zijn heel snel toegankelijk. Heel fijn is de mogelijkheid om al je settings op een SD-kaart te kunnen zetten zodat je ze gemakkelijk op een tweede body kan overzetten en de scheiding tussen de filmsettings en de instellingen die je als fotograaf wilt gebruiken. Hierdoor kan je heel snel schakelen tussen de ene en andere functie en kan je de camera echt als hybride gebruiken voor het maken van foto’s en bewegend beeld.

Panasonic S1: Bouw

S1R S1 Sealing

De camera heeft wel wat weg van een stevige G9, inclusief de rode ring rond de instelknop op de linkerschouder. Maar de Lumix S1 is wel een stuk forser.  Hierdoor heeft de Panasonic Lumix S1 nog meer ruimte voor grote knoppen en ook ruimte voor een grote accu. De camera voelt heel robuust aan en is uitgebreid voorzien van pakkingen om hem stof- en (spat)waterdicht te maken. Panasonic heeft op dit punt met modellen als de GH5 en de G9 zijn sporen al ruimschoots verdiend. De S-series camera’s hebben zowel een XQD als SD kaartsleuf en zullen in de toekomst ook bruikbaar zijn met snellere  kaarten. Op de achterzijde veel fysieke instelknoppen, waaronder een joystick voor de autofocus die lekker snel is en bijvoorbeeld een keuzeknop voor het schakelen tussen diverse AF-standen. Bovenop zitten op de rechterzijde naast de ontspanknop twee draaiwielen en een/uit schakelaar en knoppen voor de ISO-waarde, belichtingscorrectie en witbalans. Op de linkerkant zit de mode-knop die we kennen van de G9, met een extra draaischijf eronder voor de transportselectie. Op de voorzijde zit verrassend de bajonetontgrendel knop linksonder de bajonet in plaats van – meer gebruikelijk – rechts ernaast. Tussen het objectief en de grip zitten verder ook nog twee programmeerbare knoppen. Panasonic heeft ook de menustructuur verder verfijnd, waardoor je geen eindeloze reeksen meer onder een tab hebt zitten. In combinatie met de touchmogelijkheid zorgt dat voor een hele gebruiksvriendelijke menustructuur.

Beeldscherm en zoekeR van de Panasonic Lumix S1

De zoeker heeft de hoogste resolutie die er beschikbaar is: 5,7 miljoen pixels. De hoeveelheid detail die je hierdoor kan zien is fenomenaal. De zoekervergroting is niet alleen fors, met 0,78x, maar ook instelbaar. Brildragers kunnen de vergroting iets verlagen zodat je ook met je oog op iets grotere afstand van de zoeker alles goed kan overzien. Op de rechterschouder vinden we ook nog een LCD met alle informatie over de instellingen van de camera. Het beeldscherm achterop is  3,2 inch en heeft 2,1 miljoen beeldpunten. Het scherm is zowel horizontaal als vertikaal kantelbaar en uiteraard aanraakgevoelig. Het scherm kan niet omgeklapt worden voor seflies maar blijft altijd achter de camera. Veel fotografen vinden dat prettiger en het werkt heel snel. Ook claimt Panasonic dat deze oplossing sterker is dan een scherm dat draaibaar is. Door het ontbreken van een scharnierconstructie voor het draaibaar maken kan het scherm ook iets groter zijn. Zelf vinden we de camera sowieso wat aan de zware kant om langdurig op armlengte te dragen. Een GH5 is in dat opzicht  een fijnere camera voor vloggen.

S1R MKIT backslant K LCD TiltSide

Autofocus snelheid en nauwkeurigheid Panasonic LUMIX S1

De autofocus maakt gebruik van Panasonics laatste generatie DFD technologie. Het is dus een contrastdetectie systeem, maar dankzij DFD kan de camera de onscherpte interpreteren en weet het systeem in welke richting het moet scherpstellen en hoeveel. Het lijkt in dit opzicht dus een beetje op een fasedetectiesysteem, al blijf je af en toe het typerende heen-en-weer zoeken zien als de camera probeert de laatste correcties toe te passen. Het systeem werkt snel en heel nauwkeurig en met de meest lichtsterke objectieven kan het scherpstellen tot -6EV, wat ineens de nieuwe norm lijkt te worden, met camera’s als de Canon EOS R en de Olympus OM-D E-M1X die dat ook kunnen. Net als de nieuwe Olympus beschikken de Panasonic S en S1R ook over op AI gebaseerde algoritmes die mensen en dieren kunnen herkennen, waardoor de camera zelf in staat is om de juiste AF-velden te selecteren en de grootte ervan aan te passen. Dat laatste is bijzonder en je ziet tijdens het fotograferen het groene vlak dat het scherpstelgebied aangeeft groter en kleiner worden. De camera beschikt uiteraard ook over de mogelijkheid om scherp te stellen op een menselijk oog en dat maakt portretfotografie met weinig scherptediepte een stuk makkelijker. Om dat wel mogelijk te maken kan je op de Lumix S1 kiezen voor Linear Focus Repsonse

Sensor

Panasonic geeft hoog op van de nieuwe sensoren met asferische microlenzen. Ruis en dynamisch bereik moeten van topniveau zijn.  Opnames op 6400 ISO zien er inderdaad nog prachtig uit, met  weinig ruis. En de scherpte van de opnames, zelfs met de ‘gewone’ S, is erg goed. Al heeft dat natuurlijk ook te maken met de kwaliteit van de objectieven. Ook aan de kleurweergave en kleurzuiverheid is veel aandacht is besteedt en dat zie terug in de jpeg opnames. Werk je in raw, dan kan je natuurlijk alles naar hartelust aanpassen.

P1021124

Beeldkwaliteit

De 24 megapixel sensor van de Panasonic Lumix S1 is goed en doet niet onder voor die van andere volformaat sensoren met 24 megapixel. De Lumix S1 heeft net als de Sony A7 III geen anti-alias filter. Hierdoor loop je iets meer risico op moire (behalve als je in de High Res mode schiet).  Je krijgt hierdoor ook wel iets meer scherpte dan bijvoorbeeld de Nikon Z6 en de Canon EOS R. Die laatste heeft weliswaar 6 megapixel meer, maar dat leidt niet tot een hogere scherpte dan bij de Panasonic Lumix S1.

Dynamisch bereik en ruis

De Panasonic Lumix S1 presteert ook bij hogere gevoeligheden uitstekend en is zondermeer vergelijkbaar met de beste camera’s van de concurrentie, zoals de Sony A7 III en de Nikon Z6. Zelfs op ISO 6400 zien de beelden er nog nagenoeg ruisvrij uit. Op hogere ISO-waardes neemt het dynamisch bereik wel zichtbaar af en krijg je meer ruis, maar dat laatste is met zorgvuldige nabewerking ook nog wel onder controle te houden. Omdat Nikon en Sony een deel van de pixels gebruiken voor de fasedetectie autofocus kan je bij extreme nabewerking hier iets van gaan zien in de beelden in de vorm van strepen door het beeld. De Panasonic Lumix S1 heeft geen speciale fasedetectiepixels op de sensor omdat Panasonic geen gebruik maakt van fasedetectie. Dat zorgt ervoor dat de Lumix S1 op dit gebied een klein voordeel heeft als je schaduwen (of onderbelichte opnames) heel sterk moet ophelderen.

P1021190

beeldstabilisatie

Een van de sterke punten van de Panasonic Lumix S1  is de  uitstekende beeldstabilisatie. Panasonic is een van de pioniers van ingebouwde beeldstabilisatie en heeft er al jarenlang ervaring mee in Micro Four Thirds camera’s. De in de body ingebouwde beeldstabilisatie werkt over vijf assen en stabiliseert ieder objectief dat je er op zet, hoe oud ook. Zet je er een Panasonic lens op die ook beeldstabilisatie heeft, dan werken beide systemen samen voor een nog beter effect en kan je meer dan vijf stops correctie krijgen. Hierdoor kan je langer met lage ISO-waardes werken waardoor je een hogere beeldkwaliteit uit de camera kan krijgen. Ook bij weinig licht. De S1 maakt gebruik van die Dual Image Stabilisation. Het is volgens Panasonic het enige systeem voor full frame camera’s waarbij de stabilisatie van de lens en die van de camera ook daadwerkelijk samenwerken en elkaar versterken. Het resultaat is een winst van 6EV en voor full frame camera’s is dat veel.  In de praktijk hebben we moeiteloos scherpe opnames kunnen maken met de 70-200mm f/4 op 200mm en 1/20e seconde. De beeldstabilisatie is dus goed. Een groot verschil met andere camera’s van andere merken hebben we echter ook weer niet kunnen constateren.

Video Panasonic S1

Panasonic maakt met de Micro Four Thirds GH-modellen al  jaren misschien wel de beste hybride camera. De Lumix S1 heeft gelukkig veel van de mogelijkheden van het huidige topmodel in de GH-serie, de GH5, overgenomen. De Lumix S1 kan filmen in 4K tot 60 beelden per seconde. Die hoogste snelheid haalt hij echter alleen in APS-C crop mode. Wil je de hele sensor benutten, dan kan dat in lagere snelheden tot 30 beelden per seconde wel in 4K. In full HD kan de camera filmen in snelheden tot 180 beelden per seconde, met 50 of 60 beelden per seconde output. Je kan dus in full HD makkelijk een 3x slowmotion maken.  De Lumix S1 kan ook filmen in 10 bit en samen met de mogelijkheid om in 4K-60p te filmen, zijn dat wel twee grote verschillen met de bijvoorbeeld de A7 III van Sony. Een bijzondere mogelijkheid die Panasonic biedt is de linear focus response. Voor fotografie kan een niet-lineaire scherpstelling fijn zijn, omdat de scherpstelling dan nauwkeuriger wordt naarmate je langzamer aan de scherpstelring draait. Voor video is dat onwerkbaar. Je kan daarmee onmogelijjk de scherpstelling trefzeker van het ene punt naar het andere verleggen tijdens een opname. Om dat toch mogelijk te maken kan je instellen hoe groot de instelslag van de Panasonic lenzen moet zijn. Je krijgt dan een lineaire scherpstelling zodat je met een stukje tape en een potlood zelfs aan kan geven van waar naar waar je de lens moet draaien om een bepaalde focus pull te maken. Dat is hoe professionele filmmakers werken. Hierdoor is het makkelijker om je Lumix lenzen ook voor video te gebruiken.

HLG en High Resolution

De nieuwe S-modellen van Panasonic  beschikken over HLG en de mogelijkheid om High Resolution fotostanden te maken. Beide mogelijkheden kennen we  van een aantal Micro Four Thirds modellen, al is de HLG-mode daar voor video gebruik. Het is mooi om te zien dat de S1 en S1R deze geavanceerde mogelijkheden ook krijgen en dat HLG er ook is voor het maken van 4K foto’s. Voor veel fotografen is HLG nog een onbekende mogelijkheid. Dat zal wel gauw gaan veranderen nu het aanbod in 4K beeldschermen met een hoog dynamisch bereik snel toeneemt. Het mooie van HLG is dat je er in kan fotograferen en dat de beelden net zo goed kunnen worden bekeken op een conventioneel scherm met een standaard dynamisch bereik als op een nieuw HDR scherm. Dankzij HLG wordt de contrastomvang van het getoonde bestand aangepast aan de mogelijkheden van het scherm. Op een gewoon scherm zie je dus een normale foto en op het HDR scherm zie je een beeld met een extra groot dynamisch bereik met veel meer details in de hoge lichten en de diepe schaduwen en brilliantere kleuren. Heb je het verschil nog nooit gezien, ga dan eens naar een goede elektronicazaak en vergelijk een 4K HDR scherm eens met een gewoon scherm en je begrijpt direct dat dit echt de techniek van de toekomst is. De HLG-opnames worden in een speciaal HSP bestandsformaat  bewaard en kunnen met een HDMI kabel direct vanuit de camera op een televisie of monitor worden vertoond.

P1000470 HR 1200

Een andere functie die de Panasonic Lumix S camera’s krijgen, is een High Resolution stand. Hierbij nemen de camera’s snel achter elkaar acht opnames waarbij de sensor via de ingebouwde beeldstabilisatie steeds een halve pixel wordt verschoven. De nieuwe Venus Engine processor in de camera voegt vervolgens de acht beelden samen tot een opname met een hogere resolutie dan je met een enkele opname kan krijgen. De camera’s hebben ook de mogelijkheid om de opnames aan te passen als er bewegende objecten in de foto’s worden gedetecteerd. De resolutie in de HR-stand is vier keer zo hoog als normaal. We praten dan voer 96 megapixel voor de S1. De High Resolution stand werkt inderdaad goed en levert een zichtbare toename van de scherpte op. Denk echter niet dat de scherpte vier keer of zelfs twee keer zo hoog is omdat de bestanden vier keer zoveel pixels hebben, ofwel 2x lineair. Maar ieder zichtbaar verschil is winst. De mate van succes hangt zowel af van het onderwerp als van de gebruikte opname techniek. Iedere trilling tussen de opnames in is dodelijk voor het eindresultaat. Zorg dus voor een heel goed statief, draai alles goed vast en probeer de hele set uit de wind te houden als je buiten werkt. Verder is natuurlijk van belang dat het onderwerp al even stil staat. Voor landschappen ligt daar al meteen een beperking omdat een zuchtje wind al zorgt voor beweging in blaadjes en grassprietjes. En dat zorgt voor lelijke artefacten. Dat zie je niet op een instagram plaatje, maar we gaan er van uit dat je daar ook niet de High res mode voor wil benutten. Zodra je groot gaat printen, ga dit soort foutjes in het beeld wel zien. Heb je vaak hoge resolutiebeelden nodig, dan is de S1R wellicht een betere keus. Voor studiowerk is de High Res stand wel een goede manier om nog betere bestanden te krijgen en het kan ook een uitkomst zijn als je af en toe een groter bestand nodig hebt. Hieronder zie je het verschil tussen de High Res stand op 100% en een normale, 24 megapixel opname uitvergroot naar 200% om tot dezelfde afbeeldingsmaatstaf te komen. Waarschijnlijk zullen de verschillen op een klein scherm nauwelijks zichtbaar zijn, maar op 100% is dat zeker het geval.

P1000470 HR 100procent

Objectieven

Voorlopig zijn er van Panasonic drie objectieven: een Panasonic S 50mm f/1.4, een Panasonic S 24-105mm f/4 en een Panasonic S 70-200mm f/4. De Panasonic S-modellen hebben de L-bajonet die we ook al aantreffen in de full frame en APS-C modellen systeemcamera’s van Leica. De objectieven die Leica hiervoor maakt kunnen dus ook op de Panasonic worden gebruikt. Verder zal het aantal beschikbare objectieven door het partnerschap met Sigma snel toenemen. Sigma brengt zijn Art objectieven al uit in Sony FE-vatting en een L-versie is dus niet meer dan logisch.  Daarnaast zal de interesse in het uiitbrengen van meer objectieven voor systeemcamera’s bij objectievenfabrikanten wel toenemen nu ook Canon en Nikon met spiegelloze camera’s op de markt zijn gekomen. Lichtsterkte en specificaties volgen later. Panasonic belooft in ieder geval voor 2020 nog 7 objectieven uit te brengen en twee teleconverters. We mogen dus verwachten dat binnen twee jaar de meeste behoeften van fotografen en filmers gedekt zullen zijn.

09 system 0124

We zijnl tevreden over de kwaliteit van de opnames die we met de drie  huidige drie objectieven hebben kunnen maken. Het bokeh van de objectieven is prachtig, met name van de 50mm en de 70-200mm, en ook de scherpte van de objectieven is hoog. De 70-200mm en de 50mm beschikken over een scherpstelring die je naar achter kan trekken waardoor je direct over kan schakelen op handmatig scherpstellen en de 50mm heeft nog een ring voor het instellen van het diafragma.

Panasonic Lumix S1 In de praktijk

Benieuwd naar de prestaties van de Panasonic Lumix S1 in de praktijk? Klik op de button hieronder en bezoek onze vernieuwde webgallery met praktijkopnames.

LumixS1 Viewfoto3840

Conclusie Panasonic Lumix S1 test

De Panasonic Lumix S1 is een prachtige eerste full frame camera van Panasonic en een waarmee Panasonic ook echt een onderscheidend model heeft neergezet. De S1 is groot, zwaar en degelijk. Het is de ideale camera voor fotografen voor wie spiegelloos niet perse kleiner hoeft te zijn.  Hij voelt aan als een spiegelreflexcamera, maar dan een met een elektronische zoeker. De grip is groot, de accu is groot, de zoeker is groot. Alles aan de camera is gemakkelijk te bedienen, zelfs met handschoenen. De objectieven die tot nu toe leverbaar zijn, presteren prima. Panasonic kan die keuze ook maken. Wil je het klein en compact, dan heeft Panasonic namelijk het Micro Four Thirds systeem. Dit is een camera voor de echte liefhebber van het fotografische handwerk. De keus om samen te werken met Leica en Sigma geeft het systeem extra gewicht. De lenskeuze is nu nog beperkt tot fantastische maar ook prijzige Leica objectieven en een drietal goede Panasonic lenzen. Maar dat zal heel snel gaan veranderen. De Panasonic S1 is niet alleen een echt goede camera, maar ook nog eens een camera waardoor je als fotograaf echt weer iets te kiezen hebt.

Sluit Menu